Chương trình service learning 2023 “Truyền thông về giảm thiểu rác nhựa đại dương ” tại Rừng phòng hộ Cần Giờ
Ngày 30.11.2023, Trường ĐH KHXH &NV, ĐHQG-HCM đã tổ chức chương trình service learning 2023 “Truyền thông về giảm thiểu rác nhựa đại dương và phân loại rác tại nguồn” tại Huyện Cần Giờ. Chương trình là một hoạt động trong chuỗi hoạt động của đề án VNU100 nhằm nâng cao thứ hạng đại học thông qua hoạt động tương tác và hỗ trợ cộng đồng. Chương trình được phối hợp tổ chức với Ban Ban Quản Lý Rừng Phòng Hộ Cần Giờ hướng đến hỗ trợ gần 150 hội viên Hội Phụ nữ Huyện ở 7 CLB Phụ Nữ với biến đổi khí hậu về tiếp cận, kiến thức, kỹ năng liên quan đến phân loại rác và giảm thiểu rác nhựa ra đại dương .
Ô nhiễm biển và đại dương từ rác nhựa đang là vấn đề môi trường toàn cầu. Năm 2023 được chương trình môi trường của Liên Hiệp Quốc xác định là năm “chung tay đánh bại ô nhiễm từ rác nhựa”. Việt Nam là quốc gia xếp top 10 các nước rò rỉ rác nhựa ra đại dương.Việt Nam đã có nhiều chính sách quyết liệt giảm thiểu rác nhựa đến năm 2030. Quyết định 1746/QĐ-TTg của Thủ Tướng Chính Phủ đặt mục tiêu đến năm 2025 giảm 50% và đến 2030 giảm 75% rác nhựa ra biển và đại dương. Điều 73 của Luật Bảo vệ Môi trường 2020 đã xác định mục tiêu giảm rác nhựa thông qua giảm sử dụng, tái sử dụng và tái chế. Cùng với điều 75 quy định về phân loại rác tại nguồn. Tuy nhiên, địa phương vẫn còn nhiều lúng túng khó khăn trong việc thực thi luật và chính sách liên quan đến giảm rác nhựa này.
Chương trình là dịp chia sẻ kiến thức và kỹ năng từ sinh viên và giảng viên đã học và nghiên cứu với các CLB Phụ Nữ với biến đổi khí hậu cũng như lắng nghe kinh nghiệm thực tế địa phương từ các CLB này. SV tham gia chương trình này đăng ký tự nguyện từ CLB môi trường Bước Chân Xanh, từ lớp giáo dục môi trường, quản lý chất thải rắn, đa dạng sinh học, và các thành viên khác của Khoa Địa Lý.
Chương trình bắt đầu với phần phát biểu của Ông Phan Văn Trung, Phó trưởng BQL Rừng Phòng Hộ Cần Giờ về những trăn trở và mong muốn của địa phương trong việc triển khai giảm thiểu rác nhựa. Chương trình được tiếp tục với phần chia sẻ của tiến sĩ. Phạm Thị Bích Ngọc giám đốc trung tâm CAP, thành viên Tổ công tác đề án VNU100 phát biểu chào mừng và nêu mục tiêu, lý do của hoạt động. Tiếp theo tiến sĩ Ngọc cũng chia sẻ nhanh một số kết quả nghiên cứu mới của nhóm cô thực hiện về các tiếp cận, mô hình và giải pháp để thay đổi hành vi đối với rác nhựa. Cũng như các chiến lược áp dụng nó trong hoạt động truyền thông về giảm rác nhựa. Cô nhấn mạnh mô hình áp dụng dụng thay đổi hành vi đối với rác nhựa thông qua 3 việc: (1) tăng cường kiến thức; (2) đẩy mạnh thực thi luật và các chính sách; và (3) sử dụng các công cụ kinh tế liên quan đến đồ nhựa một lần như thuế phí, xử phạt hành vi v.v.v Cuối cùng, các bạn sinh viên từ CLB Bước Chân Xanh (khoa Địa Lý) chia sẻ các kiến thức đã học về rác thải nhựa, phân loại rác và quản lý rác với các chị hội viên Hội phụ nữ tham dự chương trình.
TS. Phạm Thị Bích Ngọc phát biểu khai mạc và chia sẻ kết quả nghiên cứu - Ảnh: Ban tổ chức
ThS. Nguyễn Quang Việt Ngân tiếp nối chương trình với phần chia sẻ, thảo luận giữa Hội Phụ Nữ và sinh viên về 3 nội dung chính: (1) đường đi của rác nhựa tại Cần Giờ, (2) các khó khăn của việc giảm thiểu rác thải nhựa và (3) các sáng kiến trong việc triển khai các biện pháp giảm rác nhựa trong tương lai. Các giải pháp này sẽ được các bên tiếp tục bàn bạc để phát triển các hoạt động tiếp theo.
Các hội viên tham gia nhận được thùng phân loại rác, túi thân thiện với môi trường để thực hành sống xanh và sử dụng trong truyền thông giảm thiểu rác nhựa từ Chương trình, từ CLB Thực Hành Sống Xanh và từ Báo Khăn Quàng Đỏ.
Hội Phụ nữ, sinh viên và giảng viên thảo luận nhóm về rác thải nhựa - Ảnh: Ban tổ chức
Kết thúc chương trình là chiến dịch xóa các điểm tụ rác nhựa trôi nổi ở dọc tuyến đường tập trung nhiều du khách đến Cần Giờ. Đoàn cũng tiến hành gắn bảng truyền thông “Chung tay giảm rác thải nhựa, vì một đại dương không rác” dọc tuyến đường Lâm Viên nhằm khuyến khích tất cả mọi người hạn chế rác nhựa rơi vãi.
Gắn bảng truyền thông dọc tuyến đường du lịch - Ảnh: Ban tổ chức
Phát động chương trình thu gom rác nhựa trôi nổi dọc đường và những giờ phút vui vẻ bên nhau - Ảnh: Ban tổ chức
Thành quả thu gom rác và bảng truyền thông “Chung tay giảm rác nhựa vì một đại dương không rác” - Ảnh: Ban tổ chức
Thông qua hoạt động service learning, chương trình đã đưa các kiến thức và kỹ năng dạy và học trong nhà trường đến địa phương và đồng hành cùng trong việc giảm rác nhựa từ nguồn và ngăn rác nhựa rò rỉ ra biển. Chương trình không chỉ mang lại những giá trị thực tế mà còn là những trải nghiệm vui vẻ trên hành trình góp phần giảm rác nhựa đại dương, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển bền vững.
PHẠM NGỌC - ĐỖ YẾN
